Biyografi Ne Demektir?

Biyografi (yaşam öyküsü): Tanınmış bir kişinin hayatını detaylı bir şekilde anlatan yazı türüne biyografi denir.

Sponsorlu Bağlantılar

Biyografi genellikle tanınmış kişilerin hayatını anlatır. Bu kişiler din, sanat, bilim, siyaset, spor vb. alanlarda tanınmış kişiler olabilir. Bu kişilerin biyografisi yazılırken tarafsız ve gerçek bir şekilde bilgi, belge ve tanıklara dayanılarak anlatım yapılır. Biyografi de kurgu olmaz. Anlatılan kişinin özel yönleri ve değeri anlatılır. Yine bu kişinin benzerlerinden farklı yönleri anlatılır. Ayrıca kişinin anıları da biyografide yer alabilir.

Biyografide kronolojik sıra takip edilebilir, sade ve açık bir dil kullanılır. Biyografide anlatıcı hayali bir kişi değil, yazarın kendisidir.

Biyografi Özellikleri

  • Tanınmış kişilerin hayatını anlatır.
  • Sade ve açık bir dil kullanılan yazı türüdür.
  • Tarafsız ve gerçek bilgiler verilir.
  • Belgeler ve tanıklara yer verilerek anlatım yapılır.
  • Kişinin değerleri ve benzerlerinden farklı yönleri anlatılır.
  • Kişinin anıları anlatılabilir.
  • Kronolojik sıra takip edilebilir.
  • Anlatıcı yazarın kendisidir.

Kısaca Biyografi Tarihi

İlk başta, biyografik yazılar yalnızca tarihsel önemi olan belirli bir kişiye odaklanarak yazılır ve tarihin bir alt bölümü olarak görülüyordu. Genel tarih yazıcısından farklı olarak bağımsız biyografi türü 18. yüzyılda ortaya çıkmaya başlamaş ve 20. yüzyılın başlarında günümüzdeki biçimine ulaşmıştır.

Dünya Edebiyatından Biyografi Örnekleri

  • Plutarkhos’un Hayatlar (Eski Yunan edebiyatı)
  • Sir Thomas More’un Hayatı (William Roper)
  • Samuel Johnson’un Hayatı (James Boswell)
  • Üç Büyük Usta (Stefan Zweig)

Türk Edebiyatından Biyografi Örnekleri

Tanzimat Dönemi

  • Victor Hugo (Beşir Fuat)
  • Evrak-ı Perişan (Namık Kemal)
  • Kudemadan Birkaç Şair (Recaizade Mahmut Ekrem)
  • Osmanlı Şairleri (Muallim Naci)

Servetifünun Dönemi

  • Mehmet Âkif (Süleyman Nazif)

Cumhuriyet Dönemi

  • Cahit Sıtkı Tarancı (İlhan Geçer)
  • Namık Kemal (Mithat Cemal Kuntay)
  • İlk Büyük Muharrirlerden Şinasi (Ahmet Rasim)
  • Atatürk (Yakup Kadri Karaosmanoğlu)
  • Yahya Kemal (Beşir Ayvazoğlu)
  • Türkiye Ünlüleri Ansiklopedisi (İhsan Işık)

Biyografi Nasıl Yazılır?

Biyografi yazarken dikkat edilecek hususlar vardır. Rastgele bir yazı değil, belli kriterleri olan bir yazı türüdür. Biyografisi yazılacak tanınmış kişi belirlendikten sonra aşağıdaki adımlar uygulanarak biyografi yazılır.

Biyografi Yazma Kuralları

Giriş

  • Kişinin doğumu ve doğduğu yer hakkında bilgi verilir.
  • Kişinin ailesi ve aile çevresi hakkında bilgi verilir.

Gelişme

  • Kişinin çocukluk yılları ve okul öncesi dönemi anlatılır.
  • Eğitim ve öğretim yılları anlatılır.
  • Okul yıllarındaki başarılarından söz edilir.
  • Gelecek hakkında düşünceleri ve ailesinin hedeflerinden bahsedilir.
  • Sosyal yaşantısı ve arkadaşlık ilişkileri anlatılır.
  • Kişiliği hakkında bilgi verilir.

Sonuç

  • Evliliği ve kendi ailesi hakkında bilgi verilir.
  • İşinde ve kariyerinde elde ettiği başarılar anlatılır.
  • Sosyal konumu hakkında bilgi verilir.

Biyografi İle İlgili Sorular

Bu konuda öğrendiklerimizi sorularla pekiştirelim. Aşağıdaki sorulara cevap verebiliyorsanız, konuyu anlamışsınız demektir.

1. Biyografi nedir? Kısaca açıklayınız?
2. Biyografinin özellikleri nelerdir?
3. Biyografiye Türk ve dünya edebiyatından örnekler veriniz?
4. Biyografi nasıl yazılır?
5. Biyografi kimler hakkında yazılır?

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin!
Lütfen adınızı buraya girin