Edebiyatın ve Güzel Sanatlar

İnsanoğlu her dönem güzelliğin ve estetiğin peşinde olmuştur. Bu güzelliği yakalamak için de güzel sanatlardan faydalanmıştır. Özellikle batıda edebiyat da güzel sanatların bir parçası olarak görülmüş ve diğer güzel sanat dalları ile ortak güzellikleri paylaştığı düşünülmüştür. Bu nedenle her edebi eser aynı zamanda bir sanat eseri olarak görülür.

Sponsorlu Bağlantılar

Edebiyat zihinsel bir sanattır ve farklı sanat dalları gibi alet, malzeme ve mekana bağlı değildir. Edebiyat bilinç, bilinç altı, mistik, metafizik boyutlara kadar insani olan her şeyi ifade edebilecek güce sahiptir. Diğer sanat dalları ise duygu, düşünce ve hayalleri ancak yoruma bağlı sembollerle ifade edebilmektedir.

Edebiyatın esas malzemesi sözdür. Bütün gücünü ve zenginliği sözden alır. İnsanlar arasında anlaşma kaynağı olan dil, tarih boyunca diğer güzel sanat dallarının malzemelerinde çok daha fazla gelişme kaydetmiştir. Çok geniş bir kullanım alanına sahip olan, her alanda gelişme gösteren dil, hala bu gelişmesini devam ettirmektedir.

Günlük hayatta kullandığımız dil ile edebî dil birbirinden oldukça farklıdır. Günlük dil en yalın ve doğrudan bir anlatım kullanır, edebî dil ise mecazi ve sembolik bir dil kullanır. Günlük dilde mecazlara, edebi dilde ise yalın anlatımlara da yer verilir.

Edebiyat İle Diğer Sanatların Farkı

Edebî eserin kullandığı malzeme söz olduğu için, herhangi bir araç kullanmadan orijinal yapısını bütün okuyuculara doğrudan sunabilmektedir. Bu da edebiyatın bu alanda tek sanat dalı olmasını sağlıyor.

Diğer sanat alanlarında eserler genellikle tektir ve çok fazla nüshası yoktur. Bu yüzden bu sanat eserini seyretmek-dinlemek için o tek nüsha ile karşı karşıya gelmek gerekir. Ancak bir edebî eser her zaman orjinal hali ile direk okuyucuya ulaşabilmektedir.

Sonuç olarak edebiyatı diğer güzel sanat dallarından ayıran en önemli özelliğinin, kullanılan malzeme ve kendisini ifade ediş tarzı olduğunu söyleyebiliriz. Edebiyat diğer sanat dallarının sunduklarını anlatmak için kullanılması ile de diğer sanat dallarından ayrılır.

Ayrıca bkz: Edebiyatın Bilim Dallarıyla İlişkisi

Güzel Sanatlar Dalları

Güzel sanatlar üç grupta incelenebilir. Bunlar;

  1. İşitsel (Fonetik) Sanatlar
  2. Görsel (Plastik) Sanatlar
  3. Görsel (Plastik) Sanatlar

Şimdi bu sanat dallarını daha detaylı sıralayalım;

İşitsel (Fonetik) Sanatlar   Görsel (Plastik) Sanatlar Görsel (Plastik) Sanatlar
  1. Edebiyat
  2. Müzik
  1. Resim
  2. Heykel
  3. Mimari
  1. Tiyatro
  2. Sinema
  3. Dans
  4. Bale
  5. Opera

İşitsel sanatlardan olan edebiyatın malzemesi dildir ancak diğer güzel sanat dallarının malzemesi taş, ağaç, boya, kağıt, kalem, alçı gibi maddi unsurlardır. Aynı zamanda edebiyat diğer sanat dallarının sunmuş oldukları açıklamak için de kullanılır. Ve bu yönü ile yani diğer sanat dallarının içinde kullanılması ile diğer sanat dallarından ayrılır. Yine edebiyat müzik, sinema, tiyatro vb. sanat dallarına kaynaklık edebilir.

Edebiyat ve Güzel Sanatlar İle İlgili Sorular

Bu konuda öğrendiklerimizi sorularla pekiştirelim. Aşağıdaki sorulara cevap verebiliyorsanız, konuyu anlamışsınız demektir.

1. Edebiyatın güzel sanatlarla ilişkisi nedir?
2. Edebiyatın güzel sanatlar içindeki yerini nedir?
3. Edebiyatın diğer güzel sanat dallarıyla benzerlikleri nelerdir?
4. Edebiyatı diğer güzel sanat dallarından ayrılan yönlerini ve farkları nelerdir?
5. Güzel sanat dalları nelerdir?
6. Edebiyat ve diğer güzel sanat dallarının malzemelerini karşılaştırın?

Paylaş

CEVAP VER

Lütfen yorumunuzu girin!
Lütfen adınızı buraya girin